عکس - منطقه توریستی لاویج
+ نوشته شده در چهارشنبه ۱۷ اسفند ۱۳۹۰ ساعت 20:29 توسط وحید کیانی
|
مقاله - لاويج روستاي نمونه گردشگري؟ ! آري يا خير
لاويج روستاي نمونه گردشگري؟ ! آري يا خير
وحید کیانی
روستاي نمونه گردشگري به محدوده جغرافيايي اطلاق مي شود که در آن، يک يا چند جاذبه يا مجموعه اي از جاذبه هاي تاريخي، طبيعي و فرهنگي وجود دارد که اين امر انگيزه اي براي سفر و اقامت گردشگران خواهد بود. با توجه به وجود آثار تاريخي و جاذبه هاي طبيعي در نقاط مختلف دهستان لاويج، مي توان در اين حوزه با انجام اقدام هايي شايسته، به موفقيت هاي بزرگي دست يافت، اما لازمه تحقق اين امر ايجاد زيرساخت ها و حفظ اين آثار است. دهستان «لاويج» از توابع شهرستان نور اگر چه به عنوان يکي از روستاهاي هدف گردشگري در سال هاي اخير مطرح شده است، اما با توجه به ايجاد نشدن زيرساخت هاي لازم ، انتخاب و معرفي آن به عنوان يک «هدف گردشگري» به اقتصاد اين منطقه و ساکنان بومي آن کمک چنداني نکرده است.
آنچه كه به عنوان پايه و مبناي رشد و توسعه توريسم روستايي جذابيت هايي را براي گردشگران و سرمايه گذاران اين بخش به وجود مي آورد شامل زيرساخت هاي ابتدايي مانند راه ارتباطي مطمئن ، تامين آب شرب سالم ، دسترسي به برق و گازرساني مي باشد. دهستان لاويج علي رغم اينكه زمان زيادي از ظهور و مطرح شدن آن به عنوان منطقه نمونه گردشگري مي گذرد در هر چهار مورد ذكر شده در بالا دچار مشكلات عديده اي است. مشكلاتي كه مردم و اهالي منطقه را سردرگم و كلافه كرده است تا چه رسد به توريسم و گردشگر. بنابراين جا دارد تا مسئولان امر توجه اساسي به مقوله زير ساخت تورسيم در اين منطقه زيبا و بكر داشته باشند و در اين راستا گام هاي اساسي عملي برداشته شود نه در قالب طرح و پيشنهاد كه در طول اين مدت كم نبوده و هيچ نفعي براي منطقه و مردم ان نداشته است. اين عوامل گفته شده در بالا جزء بديهي ترين و پيش پا افتاده ترين زيرساخت هاي توسعه گردشگري روستايي هستند در حالي كه بحث هاي مربوط به IT و مخابرات و ارتباط هاي الكترونيكي امروز مطرح مي شود. در هر حال به نظر مي رسد آنچه در مورد منطقه لاويج در زمينه منطقه نمونه گردشگري مطرح شده است بيشتر به شوخي شبيه باشد چرا كه اين منطقه حتي نياز هاي اوليه و ابتدايي يك روستا را هم ندارد.
اما تقویت گردشگری روستایی با توجه به موقعیت منحصر به فرد دهستان لاويج امری ضروری است.
ولي لازمه آن تقويت زيرساخت هايي همچون راه ارتباطي با امنيت بالا ، آب سالم و بهداشتي و گازرساني و ... مي باشد . زير ساخت هايي كه عملاً بايد در منطقه وجود داشته باشد نه در روي كاغذ و يا در قالب بخشنامه و مصوبه. به اميد روزي كه اين منطقه به رشد و شكوفايي واقعي خود دست يابد.
در ادامه علاوه بر مشكلات زير ساختي فوق برخي از مشكلات و تنگناهاي منطقه و راهكارهاي برون رفت از آن ذكر خواهد شد.
کمبود امکانات، گردشگران را فراري مي دهد
اين مشكل در راستاي همان توضيحات بالا قابل ارزيابي است كه شامل آب و برق و گاز و امكانات رفاهي مي شود و همچنين نقش اقامتگاه ها و سرويس هاي بهداشتي را نيز بايد به آن افزود. در اين زمينه ها در چند سال اخير رشد قابل ملاحظه اي صورت گرفته است ولي با شرايط مطلوب فاصله دارد.
گردشگري روستايي منبع مهم درآمدي روستاييان
گردشگري روستايي، گزينه اي براي چند بعدي کردن اقتصاد روستاهاست، اما آن چه در موفقيت طرح هاي گردشگري روستايي اهميت به سزايي دارد، همکاري وسيع و نزديک جامعه روستايي و مسئولان محلي و منطقه اي است. توانايي جامعه در جذب گردشگر، توانايي ما در ترغيب گردشگران به اقامت طولاني تر و ديدار دوباره از محل، تبليغات مثبت و توانايي تورگردانان در معرفي منطقه و ايجاد شبکه اطلاع رساني شامل نشانه گذاري راه هاي منطقه، تهيه نقشه ها و بروشورهاي مناسب از راه ها و نقاط با اهميت و اقدام هاي ديگري که باعث شود تا گردشگران به راحتي مسير خود را پيدا کنند، از عوامل کليدي موفقيت در اين زمينه به شمار مي رود.
راهکارهايي براي توسعه گردشگري روستايي
احداث اقامتگاه هايي با ويژگي هاي بومي و سنتي و مرمت آثار و ابنيه تاريخي و استفاده از آن ها به عنوان اماکن پذيرايي و استراحتي، تهيه و عرضه خوراک هاي محلي و سنتي، برقراري ارتباط مثبت بين فعاليت هاي گردشگري و جذب مشارکت مردم و نهادهاي غيردولتي از جمله شوراهاي اسلامي و دهياري ها براي سرمايه گذاري در بخش گردشگري روستايي مي تواند در اين عرصه بسيار مؤثر باشد. نبود زيرساخت ها به ويژه نبود راه هاي استاندارد و به تبع آن مشکلات رفت و آمد، نبود امکانات رفاهي در روستاها، را مي توان از مهم ترين موانع رونق بخش گردشگري روستايي عنوان کرد ايجاد موزه هاي مردم شناسي و هنرهاي سنتي، ايجاد بازارچه هاي سنتي براي فروش کالاهاي سنتي و گياهان دارويي و برگزاري جشنواره هايي براي گياهان دارويي و غذاهاي محلي را از جمله پيشنهادهايي براي رونق هر چه بيشتر گردشگري مي باشند.
مرهمي بر درد بيکاري جوانان منطقه
توسعه صنعت گردشگري که اقتصاددانان آن را سومين پديده اقتصادي پويا و رو به رشد پس از صنعت نفت و خودروسازي مي دانند، به عنوان نياز اساسي مطرح است و بررسي موانع توسعه اين صنعت در مناطق مختلف ضرورت دارد. در هر روستاي هدف گردشگري، ويژگي ها و شاخص هاي طبيعي، محيطي، اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي و زيربنايي خاصي وجود دارد که فعاليت هاي گردشگري از اين ويژگي ها تأثير مي پذيرد. توسعه صنعت گردشگري نه تنها باعث افزايش درآمد اهالي مناطق هدف گردشگري مي شود، بلکه فرصت هاي شغلي زيادي را به وجود مي آورد و رشد اقتصادي را موجب مي شود. با توجه به اين که يکي از دغدغه هاي مسئولان معضل بيکاري است، از طريق سرمايه گذاري در اين بخش مي توان از حجم اين دغدغه ها کاست؛ چون گردشگري به طور مستقيم و غيرمستقيم، اشتغال زايي بالايي دارد که بخش عمده اي از آن هم در زمره مشاغل پايدار است.
تدابيري براي توسعه گردشگري در «لاويج»
يكي از بهترين روش ها براي رشد و توسعه گردشگري در دهستان لاويج ايجاد يك تعاوني گردشگري در سطح روستا و مشاركت مردم محل در آن مي باشد . اين كار مي تواند انگيزه و فعاليت اهالي منطقه را در هر چه بهتر كردن روستا براي ورود گردشگران به دنبال داشته باشد.
بخش خصوصي وارد شود
اما مهم ترين و اساسي ترين بخش در زمينه كيفيت گردشگري در سطح منطقه عدم ورود بخش خصوصي مي باشد در اين زمينه بايد نهاد هاي دولتي مرتبط با گردشگري و مسئولان امر زمينه را براي ورود سرمايه گذاران فراهم سازند كاري كه در منطقه خلاء اساسي در اين زمينه مشاهده مي شود.
در نهایت می توان گفت در زمینه قابلیت های طبیعی و محیطی دهستان لاویج از مناطق نمونه و منحصر به فرد می باشد ولی در مورد هر آنچه که به انسان و فعالیت های او مربوط می شود دچار کمبود های اساسی است. بنابراین جز با برنامه ریزی و همت و تلاش مردم و مسئولان منطقه نمی توان انتظار شکوفایی و بارور شدن پتانسیل های گردشگری منطقه را داشت.
+ نوشته شده در جمعه ۱۶ دی ۱۳۹۰ ساعت 16:14 توسط وحید کیانی
|
مقاله - نقش فرهنگ در توسعه گردشگری روستایی
عامل فرهنگ و نقش آن در توسعه گردشگري روستايي
گردشگري از پديده هاي مهم اوائل قرن بيستم است، به عنوان يكي از منابع مهم اقتصادي و عاملي موثر در توسعه فرهنگي ، اجتماعي و اقتصادي جوامع انساني محسوب مي گردد. گردشگري روستايي گرايشي نوين در گردشگري مي باشد. امروزه گردشگري روستايي به عنوان يك راهبرد مي تواند با برنامه ريزي اصولي و شناسايي مزيت ها و محدوديت هاي گردشگري روستايي، نقش موثري در توسعه و تنوع بخشي به اقتصاد منطقه بر عهده داشته باشد. اما انچه در كشور ما به عنوان پتانسل و محدوديت ها مورد مطالعه قرار مي گيرد يا گرفته است صرفاً به عامل فيزيكي و چشم اندازهاي طبيعي پرداخته و كمتر به نقش و عامل فرهنگ چه در سطح مردم منطقه و چه از طرف گردشگران پرداخته اند. در اين مقاله كوشش مي شود تا نشان داده شود كه چگونه عامل فرهنگ بالاي يك روستا به عنوان يك محرك قوي در توسعه گردشگري عمل خواهد كرد و بر عكس آن نيز صادق است يعني اگر منطقه اي همه پتانسيل هاي يك منطقه نمونه گردشگري را داشته باشد ولي از عامل فرهنگ تهي باشد چگونه روند توسعه در انجا كند شده و حتي بعضي مواقع نتايج منفي هم مي دهد.
بارها و بارها شنیده‌ایم که امروزه گردشگری به یک صنعت تبدیل شده است و بسیاری از کشورهای دنیا سال‌ها است که روی این مسئله سرمایه‌گذاری می‌کنند. درست است که جذب گردشگر و تبلیغات؛ نقش زیادی در این زمینه دارد اما باید این مسئله را نیز از یاد نبریم که با ورود گردشگر و تبلیغات نمی‌توان به سودآور بودن این رشته اکتفا کرد زیرا آنچه درنهایت اهمیت دارد پایداربودن این روند است. با آنکه رسانه‌ها به ابزار قدرتمندی برای معرفی جاذبه‌ها تبدیل شده‌اند اما همچنان تبلیغات فردی و جهانگردانی که از يك منطقه بازدید کرده‌اند، یکی از روش‌های تاثیرگذار در ایجاد علاقه افراد ديگر برای دیدن منطقه است. تنها توشه‌ای که یک گردشگر از سفر به یک منطقه همواره با خود همراه دارد، خاطره است و اگر این خاطرات برای او خوشایند باشند، اطرافیانش را برای سفر ترغیب می‌کند. به همین دلیل یکی از ضرورت‌های گردشگری، آموزش بخش‌های مرتبط با گردشگران است تا بتوانند با رفتاری اصولی و منسجم خاطره زیبایی را در ذهن مسافران ایجاد کنند. بااین‌حال بنظر می‌رسد، بسیاری از کسانی که در ارتباط مستقیم با گردشگران هستند آموزش‌های درستی ندیده‌اند زیرا مراکزی که برای این کار وجود داشته باشد، آنچنان کم و فاقد تاثیرگذاری لازم هستند که به نوعی می‌توان گفت که مرکزی استاندارد و واحد وجود ندارد
جان سخن اين است كه اگر گردشگري روستايي به نحوي مناسب و برنامه ريزي شده و منطبق با معيار هاي انساني و فرهنگي مديريت گردد مي تواند محركي در فرايند توسعه يافتگي و حصول به پايداري توسعه در نواحي روستايي و نيز پايداري جوامع محلي در كليه زير شاخه هاي اقتصادي ، اجتماعي ، فرهنگي و همچنين خود فعاليت گردشگري باشد. ﮔﺮدﺷﮕﺮي پيش از آﻧﻜﻪ ﻳﻚ ﺻﻨﻌﺖ وﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘـﺼﺎدي ﺑﺎﺷـﺪ،ﭘﺪﻳﺪه اي ﻓﺮﻫﻨﮕـﻲ اﺳﺖ و ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ در اﻳﺠﺎد ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ اﻳﻔﺎ ﻣﻲﻛﻴﺪ.ﻓﺮﻫﻨﮓ ﮔﺮدﺷﮕﺮ وﻣﻴﺰﺑﺎن در ﻣﺤﻴﻄـﻲ ﺑـﻪ ﻧـﺎم ﻣﻘـﺼﺪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ وﺑﻼواﺳﻄﻪ ﻋﺮﺿﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد.ﺑﻬﺮه ﺑﺮداري ﺻﺤﻴﺢ از اﻳﻦﺗﻌﺎﻣﻞ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ توسعه اقتصادي براي ساكنين و همچنين موجب جذب بيشتر گردشگران به عنوان محلي امن براي گذران اوقات فراقت عمل خواهد كرد . در ضمن به جاي هزينه هاي سنگين تبليغاتي در صدا و سيما ، اينترنت و نصب پارچه و بنر در مكان هاي مختلف مي توان از ارزان ترين شيوه تبليغات كه توسط خود گردشگران صورت مي گيرد بهره گرفت اما نكته اي كه دغدغه من را براي نگارش اين سطور در پي داشته است در همين نكته مهم نهفته است. بنابراين ، نكاتي كه در ادامه مقاله مطرح خواهد شد بخشي از حقايقي است كه لازم مي دانم در اينجا مطرح كنم تا شايد تلنگري بر مسئولين و مردم منطقه لاويج باشد .
از ابتداي ايجاد وبلاگ لاويج هدفم جز انتشار مطالبي در زمينه تاريخ ، فرهنگ ، جغرافيا ، و تصاويري از طبيعت واقعاً بكر و زيباي اين خطه نبوده است و اين در حالي بود كه از همان سال ها نيز در جريان مشكلات زير ساختي، كمبود امكانات و مشكلات فرهنگي منطقه بوده ام و در نشست هاي خصوصي با دوستان و اشنايان هميشه از مهم ترين محورهاي بحث من بوده است اين را كساني كه با من برخورد داشته اند مي توانند به خوبي تاييد كنند. اما چند ماهي است كه پيام هايي توسط بازديد كنندگان سايت به كامنت وبلاگ فرستاده مي شود كه زيبنده مردم منطقه نيست. خوشبختانه يا متاسفانه بنده بعد از تاييد مطالب به انتشار انها اقدام مي كنم . و همين امر مرا بر آن داشت تا با انتشار اين مطالب در وبلاگ به كساني كه هنوز هم نيم نگاهي به لاويج و محيط آن دارند و در جهت رشد و توسعه منطقه تلاش مي كنند فعاليت هاي خود را به اين زمينه ها نيز معطوف دارند.
روحيات و رفتارهاي مردم منطقه لاويج از نظر مهمان نوازي و روابط گرم و صميمانه در نوع خود كم نظير است . شايد عده اي بگويند كه چون خودم اهل لاويج هستم بايد اينگونه از انجا تعريف كنم ولي شاهد مدعاي من گردشگراني هستند كه مدت بيشتري در منطقه اقامت دارند و يا داراي خانه و ويلا هستند. چرا كه از معدود مناطقي است كه اهالي با صفاي آن بسيار زودتر از انچه كه فكرش را هم بكنيد با مهمانان و گردشگران صميمي مي شوند كه معمولا با توجه به فرهنگ محافظه كاري كه در روستا ها حاكم است اين اتفاق در هر منطقه روستايي اتفاق نمي افتد و همچنين از هيچ چيز براي امنيت و راحتي مهمان خود دريغ نمي كنند. اما متاسفانه عده اندكي از مردم كه واقعاً در حد بسيار كمي هم هستند موجبات ازار و اذيت گردشگران مي شوند و به اعتبار و ابرو مردم منطقه لطمعه سنگين و جبران ناپذيري مي زنند.
و همين امر باعث مي شود تا برخي از گردشگراني هم كه در منطقه مورد بي مهري و بي احترامي عده اي انگشت شمار از مردم منطقه مواجه مي شوند از فضاي مجازي اينترنت استفاده كرده و تجربه هاي خود از مدت اقامت خود در منطقه را خودشان منتشر مي كنند. از همين جا به كساني كه دغدغه خاك لاويج ، فرهنگ لاويج ، تاريخ لاويج و در نهايت رشد و توسعه گردشگري لاويج را دارند گوشزد مي كنم كه حركت خاصي براي فرهنگ سازي مردم منطقه در نحوه برخورد با مهممانان و گردشگران انجام دهيد كه فردا دير است. زيرا هر كدام از اين گردشگران كه در منطقه تجربه منفي داشته باشند به عنوان ضد تبليغ عمل كرده و در نهايت موجب ضرر و خسران منطقه خواهد شد. امروز فردي در سايتي مطالبي خلاف روحيات و فرهنگ مردم منطقه درج مي كند و اگر به فكر چاره اي براي آن نباشيم فردا صدها و هزاران سايت و وبلاگ به انتشار اين گونه مطالب اقدام مي كنند. روي سخنم فقط و فقط با كساني است كه دغدغه منطقه لاويج را دارند اعم از فرهنگيان يا كساني كه خود را متعصب به منطقه و تاريخ آن مي دانند. تا به حال چند سمينار و همايش در سطح منطقه براي ترويج فرهنگ گردشگري ارائه شده است تا به حال چند كتاب براي رشد و اعتلاي فرهنگ بومي منطقه انتشار يافته است تا به حال چه كسي به انتشار كتابچه هايي در سطح مدارس در زمينه فرهنگ توريسم در منطقه لاويج اقدام كرده است و......
كارهايي كه مي تواند در اين زمينه صورت گيرد : 1- برگزاري همايش در زمينه توريسم روستايي و دعوت از صاحبنظران و انديشمندان اين رشته 2- برگزاري سمينارهاي متعدد در زمينه راهكارهاي تقويت فرهنگ توريسم 3- انتشار كتاب و كتابچه در سطح منطقه در زمينه ارتباط بين فرهنگ توريسم و توسعه آن 4- نصب تابلوها ، پارچه ها و بنر هايي در زمينه منشور اخلاقي ساكنين و گردشگران 5- ايجاد نشست هايي بين مسئولين ، نيروي انتظامي و معتمدين محلي براي ارائه راهكارهاي توسعه اخلاق گردشگري و6- اموزش نحوه رفتار صحيح با گردشگران به متصديان هتل ها ، سوئيت ها ، رستوران ها و ديگر اماكن توريستي .....
از دانشجويان، فرهنگيان ، جوانان دوستدار لاويج و همچنين قشر هاي مرفه و كساني كه از رشد توريسم در منطقه بيشتر از همه منتفع مي شوند و همچنين NGO هايي كه در سطح منطقه فعاليت دارند عاجزانه خواهش مي كنم پيگيري اين امور را در راس كارهايي خود قرار دهند.
و در نهايت ،گردشگری روستایی می تواند سهمی در متنوع سازی اقتصادی و توسعه پایدار داشته باشد و با ایجاد اشتغال و درآمد موجب توسعه مناطق توسعه نیافته گردد و اگر چه مشاغل مربوط به این صنعت خیلی تخصصی و پر درآمد نیستند، منافع بسیاری را نصیب روستاییان می کند. گردشگران برای اقامت، خرید کالاهای محلی و خدمات پول پرداخت می کنند. این پولها در فعالیتهای محلی جریان می یابد و موجب تحرک روستاییان در برآوردن نیازهای بازدیدکنندگان می شود. گردشگری روستایی با ایجاد اشتغال، افزایش سطوح درآمد، متنوع سازی فعالیتهای اقتصادی، افزایش سطح آگاهیهای اجتماعی و ایجاد روابط اجتماعی گسترده بین جامعه میزبان و میهمان به حفاظت از میراث فرهنگی و محیط زیست طبیعی کمک کرده و با جلوگیری از مهاجرت بی رویه و بهینه سازی بهره برداری از زمین به توسعه روستایی پایدارکمک می کند. بنابر اين از اين فرصت پيش امده بايد نهايت استفاده را برد
با ارزوي منطقه اي زيباتر و آبادتر
وحيد كياني
+ نوشته شده در شنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۰ ساعت 22:34 توسط وحید کیانی
|
این وبلاگ با نگاهی انتقادی به پیامدهای منفی گردشگری در دهستان لاویج می پردازد. پیامدهایی همچون تغییر هویت فرهنگی - تخریب محیط زیست - از بین بردن اتحاد و همبستگی محلی و طایفه ای و .....