کشت ویلا در لاویج؛ زمین فروشی و ویلاسازی آفت توسعه توریسم روستایی در لاویج

پذیرش گردشگر در جامعه‌ محلی یکی از مهمترین راهکارهای توسعه اقتصادی روستاهای هدف گردشگری است که باید به آن توجه شود که اغلب جوامع محلی گمان می‌کنند باید به گردشگران خدماتی که در شهر دارند را ارائه کنند درصورتی که گردشگر برای دیدن محیط بکر و سنتی به روستا سفر می‌کند می‌خواهد از غذا، لبنیات، محل سکونت به صورت محلی استفاده کند و آن را سنتی تجربه کند.نحوه معماری، پوشش، زندگی و آداب و رسوم در روستاها موجب جذب گردشگر در دنیا است که می‌تواند فضایی متفاوت از دل مشغولی‌های شهری برای گردشگر ایجاد کند که گاهی جوامع محلی این کار را با سازه‌هایی نامانوس نسبت به محیط اطراف انجام می‌دهند و ضمن آسیب به طبیعت عاملی برای راندن گردشگر از محیط می‌شوند به همین دلیل ما باید با همکاری روستائیان بتوانیم یک معماری روستایی برای همه‌ مناطق طبیعی و روستایی کشور ایجاد کنیم.همان‌طوری که می‌دانیم یکی از منابع درآمد روستاها حضور گردشگران است که باید به مباحث طبیعت گردی‌، توسعه‌ پایدار روستا و مدیریت منابع انسانی در آن توجه شود تا در طبیعت ‌گردی، جوامع محلی بتوانند نیازهای گردشگران را تامین و گردشگران تلاش کنند مانع زندگی افراد روستایی نباشند.آموزش در صنعت گردشگری بسیار متنوع است و نخست باید به افرادی که توریست‌ فرست هستند آموزش داد تا آن‌ها نحوه‌ تعامل گردشگر با مردم و جامعه‌ی محلی را آموزش ببینند. باید تعاملی ایجاد شود تا روستا‌های هدف گردشگری توسعه پیدا کنند.

منطقه توریستی و تفریحی لاویج، یکی از مکان های توریستی روستایی با جذابیت های فوق العاده می باشد، که علی رغم پتانسیل های گسترده در این منطقه، شاهد روند معکوس توسعه گردشگری می باشیم. امروزه راهکارها و راهبردها متنوع و گسترده ای برای کسب درامدهای پایدار روستایی در زمینه گردشگری وجود دارد که بسیاری از کشورهای دنیا از این راهبردها بهره می برند. اما متاسفانه بحث گردشگری و توسعه آن در لاویج صرفا به زمین فروشی و رشد افسارگسیخته ویلا سازی بدل شده است. امروز به جای کشت محصولات کشاورزی و باغات زیبا در منطقه شاهد رشد روز افزون کشت ویلا در منطقه هستیم. یادمان نرود که توریسم واقعی برای چه منطقه لاویج را به عنوان هدف گردشگری خود انتخاب کرده بود. مطمئنا مناطق سرسبز و کشتزارها و باغات متنوع یکی از دلایل انتخاب آنان بوده است نه ویلاها و خانه هایی که مشابه آن را در شهرها به گونه ی بهتری هم می توان پیدا کرد. مقصر اصلی ساخت و سازهای غیرمجاز در روستاها دهیاران هستند ،دهیاران باید با برنامه‌ریزی درست و ساز و کار تعریف شده اجازه ندهند از ابتدا هیچ ساخت‌وسازی غیرمجاز در روستا شکل گیرد. فروش زمین و ساخت ویلا  در لاویج در دراز مدت نه تنها هیچ نفعی برای منطقه و مردم منطقه ندارد، بلکه به عنوان یک معضل گریبان منطقه را خواهد گرفت. معضلی که از هم اکنون صدای آن شنیده می شود و در اینده ای نه چندان نزدیک به بحران تبدیل خواهد شد.

رشد بیش از حد  ویلا سازی در منطقه که در بالا تصاویری از آن را هم مشاهده می کنید علاوه بر اثرات زیست محیطی که تخریب محیط زیست منطقه را در پی خواهد داشت، دارای اثرات اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی منفی هم خواهد بود. اثرات اجتماعی  آن را در چند ساله اخیر به وفور در منطقه مشاهده کرده ایم که گسترش دعواهای خیابانی و زد و خورد ها گسترده را می توان نام برد. اثرات فرهنگی آن هم که بر کسی پوشیده نیست، زیرا بسیاری از کسانی که در این ویلا ها ساکن می شوند هیچ توجهی به فرهنگ و اداب و رسوم محلی نداشته و به جای اینکه به فرهنگ مردم روستا احترام گذاشته و خود را با انها تطبیق دهند به رشد فرهنگ غلط شهری خود در روستا می پردازند. اینان نمی دانند که اگر تمام امکانات شهرهایی همچون نیویورک، لندن، پاریس، و تهران را هم به روستا بیاورند باز روستا روستاست و حساسیت ها و فرهنگ خاص خودش را دارد. اما اثرات اقتصادی زمین فروشی و ویلا سازی بسیار بدتر از دو عامل فرهنگی و اجتماعی می باشد. شاید بپرسید چرا؟ چون بسیاری از کسانی که در منطقه زندگی می کنند و نگاهی سطحی به توسعه گردشگری دارند فروش زمین و ویلا سازی را ابزاری برای بالا رفتن سطح رفاه مردم منطقه عنوان کرده و از آن به عنوان یک عامل مثبت یاد می کنند. اما این عامل مقطعی بوده و به مرور مشکلات و هزینه هایی را به مردم و منطقه بار خواهد کرد. چرا که کسانی که به ساخت ویلا در منطقه می پردازند، نیاز به اب، برق و دیگر خدمات دارند و از آنجایی که اکثر این ساخت و سازها غیر قانونی می باشند در نتیجه انشعابات اب و برق هم غیر قانونی بوده و منجر به کمبود در زمان پیک مصرف می گردد. از طرف دیگر ، در چند سال اخیر اکثر کسانی که به ساخت ویلا می پردازند تمام مصالح ساختمانی خود را از  تهران تهیه و در این زمینه هیچ کمکی به رشد اقتصادی مصالح فروشی های منطقه لاویج، چمستان و نور نمی کنند. و در نهایت با ساخت ویلا و مستقر شدن در آن نیز نیازی به خرید از مغازه های مردم منطقه ندارند و در موقع امدن خود در اخر هفته ها به لاویج، تمام وسایل مورد نیاز ، حتی اب معدنی را از تهران با خود می آورند. و در این میان مردم منطقه و دهیاری ها فقط یک کار برایشان باقی می ماند و آن هم دادن خدمات و سرویس به این عزیزان در مدت حضورشان در منطقه، و جمع آوردی زباله های آنها در زمان رفتن آنهاست ، تا مبادا در زمان برگشتن دوباره آنها در هفته بعد،  منطقه از زباله ها و آشغال های به جای مانده آنها باقی مانده باشد. بیایید کمی بیشتر فکر کنیم، زمین فروشی و ویلاسازی تنها راه توسعه توریسم نیست.

 

                                                                             وحید کیانی

                                                            دانشجوی دکتری دانشگاه تهران